بسیاری از مدیران تصور میکنند با سختتر کار کردن یا فشار آوردن به تیم، بهرهوری بالا میرود. اما حقیقت این است که تلاش بیشتر در یک فرآیند غلط، فقط سرعت رسیدن به شکست را بیشتر میکند!
در مهندسی صنایع، ما ابزارهایی داریم که سازمان را کالبدشکافی میکنند:
۱. با OPC، مسیر کلی را میبینیم تا کارهای زائد را حذف کنیم.
۲. با FPC، جابهجاییهای بیمورد و زمانهای انتظار را شکار میکنیم.
۳. با نمودار دو دست، حتی حرکات کوچک کارکنان را بهینه میکنیم تا خستگی کاهش و سرعت افزایش یابد.
با بکارگیری این متدولوژیها، جریان سازمان شما از «تلاطم» به «جریان روان» تبدیل میشود.
۱. نمودار OPC (نمودار فرایند عملیات) – Operation Process Chart
· این نمودار یک نمای کلی و سطح بالا از کل فرایند تولید را نشان میدهد.
· فقط شامل دو نوع فعالیت میشود: عملیات (دایره) و بازرسی (مربع).
· فعالیتهای فرعی مثل حملونقل، انبارش و تأخیر در آن دیده نمیشود.
· نحوه ترسیم آن معمولاً از چپ به راست است؛ خط عمودی اصلی سمت راست مربوط به ماده اولیه اصلی و خطوط فرعی سمت چپ مربوط به مواد اولیه فرعی (مثل پیچ و مهره) هستند.
· کاربرد اصلی: ارائه یک نقشه راه کلی از کارخانه، محاسبه زمان تقریبی کل تولید، و تعیین نقاط ورود و خروج مواد.
۲. نمودار FPC (نمودار جریان فرایند) – Flow Process Chart
· این نمودار یک نمای جزئینگر و قدمبهقدم از فرایند است.
· برخلاف OPC، تمام پنج فعالیت استاندارد ASME را شامل میشود: عملیات، بازرسی، حملونقل، تأخیر، و انبارداری.
· این نمودار به دو دسته کلی تقسیم میشود:
· الف) FPC مواد: تمرکز بر مسیر حرکت ماده اولیه تا محصول نهایی است.
· ب) FPC انسانی: تمرکز بر فعالیتهایی است که یک اپراتور در حین کار انجام میدهد.
· کاربرد اصلی: شناسایی اتلافها، حذف گامهای غیرضروری، بهبود چیدمان کارخانه، و پایهگذاری برای تحلیلهای تولید ناب و ۶ سیگما.
۳. نمودار دو دست (نمودار دستچپ و دستراست) – Two-Handed Process Chart
· این نمودار ریزترین سطح تحلیل را دارد و فقط برای یک ایستگاه کاری تکی و یک اپراتور ترسیم میشود.
· در این نمودار، صفحه به دو ستون عمودی تقسیم میشود: ستون سمت چپ برای حرکات دست چپ و ستون سمت راست برای حرکات دست راست.
· زمانبندی فعالیتهای دو دست دقیقاً در کنار هم نوشته میشود تا مشخص شود آیا دستها همزمان کار میکنند یا یکی بیکار است.
· کاربرد اصلی: حذف حرکات اضافی دستها، کاهش خستگی کارگر، متعادلسازی بار کاری بین دو دست، و افزایش سرعت تولید در خطوط مونتاژ دستی.
۴. مقایسه سطح جزئیات این سه نمودار (به ترتیب از کلان به جزئی)
· سطح ۱ (کلان): OPC – فقط عملیات و بازرسی را در کل کارخانه نشان میدهد.
· سطح ۲ (میانی): FPC – تمام فعالیتها را برای یک قطعه یا یک نفر در کل فرایند نشان میدهد.
· سطح ۳ (ریز): نمودار دو دست – فقط حرکات ظریف دو دست یک اپراتور را در یک بازه زمانی کوتاه نشان میدهد.
اگر نمیدانید چرا هزینههای عملیاتی شما بالاست یا چرا تحویل محصولات به تأخیر میافتد، احتمالاً مشکل شما در «توالی عملیات» است.